Een bijzondere vertelling naar aanleiding van een waargebeurd verhaal.
Samenvatting van de uitgever
Midden in een zomernacht sterft Elisabeth, de oudste bewoonster van Woongroep Klank en Liefde. Haar drie huisgenoten worden aangehouden: het streven van de groep om te stoppen met eten en van licht en liefde te gaan leven, lijkt Elisabeth fataal te zijn geworden. Van wereldvreemde idealisten aan de rand van de maatschappij zijn de drie plotseling verdachten in een strafzaak geworden.
Door de ogen van de nacht, de buren, de twijfel, de vader van een van de huisgenoten, een sinaasappelgeur en vele andere personages en entiteiten zien we hoe elk van de betrokkenen een ander antwoord geeft op de vraag hoe Elisabeth kon overlijden. Wie is er schuldig? En heeft de woongroep nog een toekomst?
Wij zijn licht is een beklemmende en tegelijkertijd hoogst vermakelijke roman over kleine mensen in een grote wereld, en hun verbindende maar ook vernietigende verlangen om in verheven idealen te geloven.
Van alle kanten belicht
In 2017 haalde een mysterieus sterfgeval in een Utrechtse woongroep het landelijke nieuws. Gerda Blees, die tot dan toe dichtbundels had geschreven, nam dit nieuwsfeit als uitgangspunt voor haar debuutroman. Daarin belicht ze de hoofdpersonages, en de omstandigheden rondom de dood van een van hen vanuit 25 perspectieven.
Dat kan gekunsteld overkomen, en het risico is dat de vertelvorm de vertelling zelf in de weg gast zitten. Maar hier werkt het erg goed. De eerste paar hoofdstukken moet je er even inkomen. Als je daar dan in meegaat, en dat raad ik aan, lukt het prima om je in te leven in de de gekozen invalshoeken. Dat is in de eerste plaats te danken aan Blees’ luchtige en droge vertelstijl. Daarin geeft ze innerlijke reflecties volop de ruimte, maar houdt ze ook goed de vaart erin.
In de tweede plaats zijn die vele perspectieven voor het verhaal juist functioneel. Door zoveel verschillende vertellers op te voeren – of dat nu een persoon is, een gezondheidstoestand of een voorwerp – laat Blees zien dat aan elk verhaal veel kanten zitten. Daarbij laveert ze heel subtiel tussen milde spot en empathie met zowel de hoofdpersonen en de bijfiguren.
Heel knap debuut.
#DeZinVanHetBoek
Uit elk boek dat ik lees, kies ik een zin die mij erg raakt, of die de bedoeling van het boek goed verwoordt. Het kan ook zijn dat die zin juist aansluit bij actuele gebeurtenissen of discussies in de samenleving. Uit dit boek koos ik deze zin: ‘En niemand die bang en in de war is, is ooit gekalmeerd door boosheid of dwang.’
Zie ook Op zoek naar de zin van het boek.
Bronnen
Gerda Blees (2020) – Wij zijn licht. Amsterdam: Podium
EditieNL (12 juni 2017) – Mysterieuze dood in woongroep die leeft van ‘lichtvoeding’
Een verkorte versie van deze recensie staat op Goodreads.